
by John Dewey
“ข้าพเจ้าเชื่อว่า การศึกษาคือวิธีการพื้นฐานที่สุดในการสร้างความก้าวหน้าและปฏิรูปสังคม”
— จอห์น ดิวอี
การศึกษาคืออะไร?
การศึกษามีจุดมุ่งหมายเพื่อสิ่งใด?
การศึกษาจะงอกงามที่สุดในเนื้อดินแบบใด?
การศึกษากับประชาธิปไตยสัมพันธ์กันอย่างไร?
จอห์น ดิวอี นักปรัชญาและนักปฏิรูปการศึกษาผู้ทรงอิทธิพลที่สุดคนหนึ่งของโลก ตั้งคำถามที่สั่นสะเทือนระบบการศึกษาแบบดั้งเดิมซึ่งคาดหวังให้ผู้เรียนเป็นเพียงผู้รับวิชาความรู้ ตัดขาดจากโลกความเป็นจริงภายนอก และแบ่งแยกวิชาต่างๆ เป็นเอกเทศจากกัน แล้วนำเสนอการศึกษารูปแบบใหม่ที่ตั้งอยู่บนหลัก “ประชาธิปไตย” โดยยึดผู้เรียนเป็นศูนย์กลาง เน้น “การเรียนรู้ผ่านประสบการณ์” ผ่านการลองผิดลองถูกและลงมือปฏิบัติจริงร่วมกับผู้อื่นในสังคม
การศึกษาเพื่อประชาธิปไตย – ประชาธิปไตยเพื่อการศึกษา สำรวจความหมายของการศึกษาทั้งในฐานะรากฐานสู่การเติบโตของปัจเจกบุคคล และในฐานะสิ่งที่ขับเคลื่อนให้สังคมดำเนินสืบต่อไป สะท้อนความสัมพันธ์ระหว่างการศึกษากับประชาธิปไตยที่เกื้อหนุนกันและกัน พร้อมอภิปรายว่าเหตุใดประชาธิปไตยจึงเป็น “เนื้อดิน” อันอุดมที่จะเกื้อกูลให้การศึกษาออกดอกผลได้ดีที่สุด และการศึกษาแบบใดที่จะสร้างพลเมืองแห่งสังคมประชาธิปไตยให้เติบโตอย่างสมบูรณ์
ผลงานคลาสสิกเล่มนี้ยังคงยืนหยัดผ่านกาลเวลากว่าศตวรรษในฐานะแนวคิดที่วางรากฐานให้กับการศึกษาสมัยใหม่ ด้วยเนื้อหาร่วมสมัยซึ่งสอดคล้องกับประเด็นปัญหาในยุคปัจจุบัน เหมาะสำหรับใช้เป็นเข็มทิศนำทางในการออกแบบนโยบายการศึกษาและจัดการเรียนการสอนในห้องเรียน เพื่อให้ผู้เรียนได้เติบโตเป็นบุคคลที่ใฝ่รู้ตลอดชีวิต มีจิตสำนึกต่อคนรอบข้าง และเป็นพลเมืองอุดมคติในสังคมประชาธิปไตย